Sosyal Medyada Oyunculuk Sanatının İcrasının ve Başkalaşımının İncelenmesi: İnstagram Örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Gelişim Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, GÖRSEL İLETİŞİM TASARIMI , Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NAGİHAN YILDIZ
Danışman: Emre Doğan
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Görsel iletişimin en önemli ifade biçimlerinden biri olan oyunculuk sanatı, ilk çağdan günümüze kadar uzanan evrensel bir sanat dalıdır. 2500 yıllık köklü tarihi içerisinde, bu sanatın emekçileri ve öncüleri tarafından ortaya koyulan muhtelif teknik ve metotlarla geliştirilmiştir. Bu metotlar tiyatro ve sinema alanları başta olmak üzere icra edildiği her mecrada önemli eserlerin hayata geçmesine yol açarak sanat tarihinde iz bırakmıştır. Günümüzde bu sanat dalının, teknolojinin gelişmesiyle başlayan dijital çağın getirdiği sosyal medya ortamında icra edildiği görülmektedir. Youtube, Tiktok, Instagram gibi sosyal medya uygulamalarında oluşturulan kullanıcı profilleri ile bireysel bir benlik sunumu gerçekleştirildiği ve sahte bir sosyal medya statüsü sergilendiği, bunun üzerine kitlelerin dikkatini çekecek içerikler üretildiği görüntülenmektedir. Sosyal medya platformları özelinde Instagram uygulamasında yaratılan dijital sahnede icra edilen oyunculuk ile bir şöhret kültürü ve izlenme yönetimi oluşturulduğu ve bazı kitlelere empoze edilerek bilinen oyunculuk sanatı algısının dönüştürüldüğü gözlemlenmektedir. Bu dönüşümün, kapitalizm ve kapitalizmin ideolojik boyutu olan kültür endüstrisi teorisi ile ilişkili meydana geldiği saptanmaktadır. Toplumun proleterleşmesi ile ortaya çıkan ve özgürlük alanı bulunmayan kapitalist iş dünyası sistemi, özgürlük kisvesi altında bireylere empoze ettiği 'serbest zaman' kavramı üzerinden alan açmaktadır ve bu alana eğlence sektörü adı altında sanatı dahil etmektedir. Sanatın sanal dünyada da eğlence gibi gösterilerek sektörleşmesi ve sistemle iç içe geçmesi, kültürün anlam değiştirmesiyle sonuçlanmaktadır. Günümüzde dijital yüzler üzerinden ilerletilmeye çalışılan oyunculuk sektörü, kitlelerin oyunculuğa ve sanata bakışını dokunmatik bir ekrana sıkıştırarak oyunculuk sanatının kültürel anlamını değiştirmiş bulunmaktadır. Oyunculuk sanatının yüzyıllardır uygulanan evrensel kuralları ile sanatın biricikliğinin haricinde geliştirilen bu başkalaşımın, sosyolojik açıdan yararlı olup olmadığının, Stanislavski oyunculuk metodu üzerinden incelenmesi çalışmanın özünü ve önemini oluşturmaktadır.