Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Türkiye
Tez Danışmanı: Taner Artan
Tezin Onay Tarihi: 2023
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Bu tezi destekleyen bir program bulunmamaktadır
Özet:
Kitle iletişim araçları arasında öncü gelen konumuyla televizyon ve sunduğu içerikler gündelik
hayatla yani toplumla sıkı bir etkileşim halindedir. Bu etkileşimin beslediği dinamik sayesinde
televizyon yayınları ile toplumun değişim ve dönüşüm süreçleri şekillendirilebilmektedir.
Gündelik yaşam pratiklerinde televizyondan aktarılan pek çok mesaj ile karşılaşan birey doğal
olarak mesajların bir kısmını kendi belirlediği ölçüler çerçevesinde alımlamakta ve rutinine
dahil etmektedir. Bu çalışmada da televizyon yayınları arasında yüksek izlenme oranlarına
sahip olduğu görülen gerçeklik televizyonu içeriklerinin izleyici kitle tarafından nasıl
alımlandığı niteliksel araştırma yöntemlerinden olan ve Stuart Hall tarafından geliştirilen
alımlama tekniği ile çözümlenmiştir. Hall, medya metinlerinde kodlanan mesajların alıcı kitle
tarafından egemen, müzakereci ve muhalif okuma olmak üzere 3 farklı okuma metoduyla
açımlandığını öne sürmüştür. Bu noktadan hareketle örneklem seçimi sosyal hizmet
uzmanlarının kitle iletişim araçları aracılığıyla iletilen mesajları olduğu gibi benimseyen pasif
izleyiciler olmadıkları varsayımı ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmada sosyal hizmet uzmanlarının
insan hakları vurgusuyla bezenen etik kodları özümsemiş oldukları, medya metinlerini bilinçli
ve yorumlayıcı bir tavırla analiz ederek ve mesleki değerler ile ilişkilendirerek okumalar
yapabilecekleri düşüncesi ile suç odaklı gerçeklik televizyonu programlarına yaklaşımlarını
keşfetmek, programlar aracılığıyla iletilen mesajları nasıl okuduklarını analiz etmek ve elde
edilen bulgular doğrultusunda ilgili programların yeniden değerlendirilmesi amaçlamaktadır.
Kartopu örneklem metodu doğrultusunda belirlenen 12 sosyal hizmet uzmanı ile
xiii
gerçekleştirilen derinlemesine görüşmeler alımlama çalışmalarına özgü teknik ve standartlara
ek olarak veri çeşitliliği sağlaması adına betimsel analiz metodu aracılığıyla analiz edilmiştir