Türk Karate Hakemlerinin psikolojik sağlamlık ve tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi

Creative Commons License

Dilekçi U., Demirci A. K., Ekinci S., Kara İ., Bilgiç F. B.

Uluslararası Avrasya Sosyal Bilimler Dergisi, cilt.17, sa.65, ss.1-13, 2026 (TRDizin)

Özet

Spor ortamlarında artan performans baskısı ve mesleki yükler, hakemlerin psikolojik sağlamlık ve tükenmişlik düzeylerinin incelenmesini gerekli kılmaktadır. Bu araştırmanın amacı, karate hakemlerinin psikolojik sağlamlık ve tükenmişlik düzeylerini demografik ve mesleki değişkenler açısından incelemektir. Araştırma nicel yöntemle yürütülmüş olup çalışma grubunu aktif olarak görev yapan 297 karate hakemi oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak Yetişkin Psikolojik Sağlamlık Ölçeği ve Maslach Tükenmişlik Ölçeği kullanılmış, veriler gönüllülük esasına dayalı olarak toplanmıştır. Elde edilen bulgulara göre cinsiyet değişkeninde ilişkisel, bireysel ve ailesel kaynaklar, toplam psikolojik sağlamlık, duygusal tükenme ve kişisel başarı; medeni durumda kültürel-bağlamsal ve ailesel kaynaklar ile duygusal tükenme; eğitim düzeyinde ilişkisel ve ailesel kaynaklar, toplam psikolojik sağlamlık ile tükenmişliğin tüm alt boyutları açısından anlamlı farklılıklar belirlenmiştir. Yaş değişkeninde bireysel, kültürel-bağlamsal ve ailesel kaynaklar, toplam psikolojik sağlamlık ile duygusal tükenme, duyarsızlaştırma ve kişisel başarı; karate yapma süresinde ise psikolojik sağlamlığın tüm alt boyutları ve toplam puanı ile tükenmişliğin tüm alt boyutlarında anlamlı farklılıklar saptanmıştır. Sonuç olarak, karate hakemlerinin psikolojik sağlamlık ve tükenmişlik düzeylerinin demografik ve branşa özgü deneyim değişkenlerine göre farklılaşabildiği belirlenmiştir.