Küreselleşme Kadınların Ekonomik Sonuçlarını Etkiler mi? Dijital Erişim, İnsan Sermayesi ve İnsan Haklarının Rolü


Çakır Gündoğdu B.

Ekonomide Yeni Eğilimler Kongresi, İstanbul, Türkiye, 13 Mayıs 2026, cilt.1, sa.1, (Yayınlanmadı)

  • Yayın Türü: Bildiri / Yayınlanmadı
  • Cilt numarası: 1
  • Basıldığı Şehir: İstanbul
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • İstanbul Gelişim Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Küreselleşmenin belirleyicileri ve bu sürecin hangi ekonomik ve sosyal faktörlerle ilişkili olduğu

literatürde önemli bir tartışma konusudur. Özellikle ticari açıklığın, yalnızca makroekonomik

göstergelerle değil, aynı zamanda işgücü yapısı, teknolojik gelişmeler ve sosyal göstergelerle nasıl

etkileşim içinde olduğu yeterince açıklığa kavuşturulmuş değildir. Bu bağlamda çalışma literatürdeki

eksiklikleri gözeterek, küreselleşmenin kadın işgücü, dijital erişim, eğitim ve insan hakları ile olan

ilişkisini ampirik olarak incelemeyi amaçlamaktadır.

Çalışma, OECD ülkelerinin 1995–2023 dönemine odaklanmıştır.Analizde otokorelasyon ve

heteroskedastisite sorunları tespit edilmiştir. Bu nedenle tahminlerde Driscoll-Kraay standart hataları

tercih edilmiştir. Değişkenler arasındaki nedensellik ilişkileri ise Dumitrescu ve Hurlin (2012) testi ile

incelenmiştir.

Bulgular, dijital erişimin ve kadın işgücüne katılımın küreselleşme üzerinde pozitif ve istatistiksel olarak

anlamlı etkilere sahip olduğunu gösterirken, insan hakları endeksinin negatif ve anlamlı katsayısı

küreselleşme ile arasındaki ilişkinin ters yönlü olduğunu ortaya koymaktadır. Kadınların ortalama eğitim

süresinin ise anlamlı bir etkisi bulunmamaktadır. Nedensellik analizi, küreselleşme ile kadın işgücü ve

insan hakları arasında çift yönlü, dijital erişim ve eğitim ile ise sınırlı ve tek yönlü ilişkiler bulunduğunu

göstermektedir.