AMAN PETROL CANIM PETROL, GAZİBATMAN

Açıkgöz R.

3. ULUSLARARASI BATMAN SEMPOZYUMU, Batman, Türkiye, 6 - 07 Mayıs 2026, ss.6-7, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Batman
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.6-7
  • İstanbul Gelişim Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Ülkemizde petrol çıkarma sondaj çalışmaları 19.yüzyıl sonlarına doğru İskenderun körfezi ve Trakya’da gerçekleştirilmiştir. Ancak o günkü teknolojik imkanlar çerçevesinde yeterli petrol çıkarılamamış, sadece eser miktarda petrol ve gaz bulunmuştur. Çalışmalar 20.yüzyıl başlarında da devam etmiş yine netice alınamamıştır. 20. Yüzyılın ortalarında Adana ilinde bazı petrol yatakları bulunmuş, ancak çok derinde olması nedeniyle çıkarılması ekonomik olmadığından üretime geçilememiştir. 1940’a gelindiğinde Güneydoğu Anadolu Bölgesi Raman dağında 1084m.’de petrol bulunmuştur. 1946 yılında ise Garzan çevresinde 1510m.’de petrole rastlanmıştır. Batman bu yönüyle de ülkemizin önemli bir petrol üretim tesislerinin yer aldığı bir yer olmasının yanında, tarihi ve uygarlıklar açısından da önemlidir. Bu çalışma ile Batman ili ile aynı bölgede bulunan Raman ve Garzan petrol üretim yerlerinin ülkemiz denizciliği, denizcilik tarihi ve bölgenin önemi vurgulanacaktır.

Türkiye ülke olarak denizci bir ülkedir. Bununla birlikte bayrak, liman ve kıyı devleti olarak dünya denizciliğinde önemli bir yere sahiptir. Buradan hareketle Güneydoğu Anadolu bölgesinde bulunan Raman ve Garzan bölgelerinde petrol bulunması ve üretimi, denizcilikte yerini yüzen tankerlerin dünya denizlerinde Türk bayraklı gemiler olarak karşımıza çıkmasıyla anlaşılmaktadır. Bu yönüyle de Batman ili her ne kadar denizle kıyısı olmamasına rağmen, denizcilikte önemli bir yer almaktadır. 1980 yılına gelindiğinde yaklaşık petrol üretimimiz 2.330.000 ton iken, tüketimimiz yaklaşık 13.000.000 ton olmuştur. Petrole olan bağlılık yıllar içinde artarak devam etmiştir. 2025 yılına gelindiğinde üretim günlük 135.000 varil iken tüketim 1.000.000 varilin üzerinde olmuştur. Üretilen petrol ile tüketimi karşılama oranı yaklaşık %10 civarındadır. Yani İhtayacımız olan petrolün %90’ı deniz yoluyla ithal edilmektedir. Yani petrol taşıyan gemiler bu yönüyle de önemlidir. Bu çalışma bu yönüyle de önemli ve  denizciliğin önem ve tarihi bakımından bölge bazında yakın tarihe ışık tutacaktır.

Ülkemizin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk; denizciliği sadece bir ulaştırma işi olmadığını, iktisadi bir iş de olduğunu vurgulaması yanında, denizcilikte ileri düzeylere gelmeyi ve denizci bir millet olmayı bir ülkü olarak göstermiştir. Dünyada üretilen petrol dahil bir çok yeraltı kaynakları ve ürünlerin büyük bir kısmının deniz yoluyla taşındığı dikkate alındığında, denizcilik ve gemilerin ne denli önemli olduğu açıktır. Bölgede petrol üretim alanlarının, bu ülküye ulaşma ve denizci ülke olma iddiasında olan ülkemiz denizciliği açısndan  neresindedir? Batman ilimizin, denize kıyısı, limanları olmamasına rağmen, Raman ve Garzan petrol üretim bölgeleri Türk denizcilik tarihinde yerini alması bu çalışma ile ortaya konmuştur. Raman ve Garzan bölgeleri denizcilikte meşhur hikayelerle yerini almıştır. Raman ve Garzan bölgeleri Türk denizcilik tarihi yanında dünya denizciliğinde  yerini alarak, Gazi Batman bölgede yaşayanlar ve denizciler açısından büyük bir öneme sahiptir.

 

 

Anahtar Kelimler: Denizcilik, Garzan, Gemi, Petrol, Raman

Oil extraction drilling operations in our country were carried out in the Gulf of Iskenderun and Thrace towards the end of the 19th century. However, within the technological capabilities of that time, sufficient oil could not be extracted, and only trace amounts of oil and gas were found. Studies continued into the early 20th century, but again without success. In the mid-20th century, some oil deposits were discovered in Adana province, but due to their depth, extraction was not economically feasible, and production could not begin. In 1940, oil was discovered at 1084 meters in the Raman Mountains of Southeastern Anatolia. In 1946, oil was found at 1510 meters around Garzan. Batman, in this respect, is not only an important location for oil production facilities in our country, but also significant in terms of history and civilizations. This study will highlight the importance of Batman province and the Raman and Garzan oil production areas in our country's maritime history and the region.

Turkey is a maritime nation. Furthermore, as a flag state, port, and coastal state, it holds a significant place in global maritime affairs. The discovery and production of oil in the Raman and Garzan regions of Southeastern Anatolia is reflected in the presence of Turkish-flagged tankers sailing the world's seas. In this respect, Batman province, despite not having a coastline, holds an important place in maritime affairs. By 1980, our oil production was approximately 2,330,000 tons, while our consumption was approximately 13,000,000 tons. Dependence on oil has continued to increase over the years. By 2025, production was 135,000 barrels per day, while consumption exceeded 1,000,000 barrels. The ratio of oil production to consumption is approximately 10%. In other words, 90% of our oil needs are imported by sea. Therefore, oil tankers are also important in this respect. This study is also important in this respect and will shed light on the recent history of maritime affairs in the region on a regional basis.

Mustafa Kemal Atatürk, the founder of our country, emphasized that maritime transport was not merely a transportation business, but also an economic one, and presented achieving advanced levels in maritime transport and becoming a seafaring nation as an ideal. Considering that a large portion of the world's underground resources and products, including oil, are transported by sea, the importance of maritime transport and ships is clear. Where do the oil production areas in the region stand in relation to our country's aspiration to achieve this ideal and become a seafaring nation? This study demonstrates that despite Batman province lacking a coastline and ports, the Raman and Garzan oil production regions hold a place in Turkish maritime history. The Raman and Garzan regions hold a significant place in Turkish maritime history as well as world maritime history, and Gazi Batman is a great importance for the people living in the region and seafarers.

 

Keywords: Maritime, Garzan, Ship, Oil, Raman