Akademik Veri Yönetim Sistemi
ASES II. INTERNATIONAL CAPPADOCIA SCIENTIFIC RESEARCH CONGRESS, Nevşehir, Türkiye, 13 - 15 Şubat 2026, ss.162-163, (Özet Bildiri)
Tasarım odaklı disiplinlerde yapay zekâ (YZ) teknolojilerinin giderek artan biçimde benimsenmesi,
iç mimarlık eğitiminde pedagojik uygulamaları önemli ölçüde etkilemiştir. Özellikle yapay zekâ
destekli görsel üretim araçları, stüdyo temelli öğrenme ortamlarında tasarım düşüncesini, temsil
biçimlerini ve öğrenme süreçlerini destekleyen yeni olanaklar sunmaktadır. Bu çalışma, yapay zekâ
tarafından üretilen görsel çıktılarının iç mimarlık eğitiminde öğrenmeyle ilişkili süreçler üzerindeki
etkisini, deneysel bir stüdyo uygulaması aracılığıyla incelemektedir.
Araştırma, önceden tanımlanmış bir mekânsal senaryo doğrultusunda yapay zekâ destekli iç mekân
görselleri üreten 20 üçüncü sınıf iç mimarlık öğrencisi ile gerçekleştirilmiştir. Yapılandırılmış ve
tutarlı bir yönlendirme (prompt) çerçevesi kullanılarak her katılımcı, üç farklı mimari üslupta görsel
temsil üretmiştir. Bu yaklaşım, üslup farklılıklarının yapay zekâ destekli tasarım çıktılarında
öğrenmeyle ilişkili göstergeler üzerindeki etkisini incelemeyi amaçlamaktadır.
Ortaya çıkan görseller, beşli Likert ölçeği kullanılarak 15 akademik uzman tarafından kör
değerlendirme yöntemiyle analiz edilmiştir. Değerlendirme ölçütleri; malzeme ve doku tutarlılığı,
ışık ve parlama kontrolü, mekânsal okunabilirlik ile temel yapı fiziği ilkeleriyle uyumluluk
başlıklarını kapsamaktadır. Nicel analizler, betimsel istatistikler, tek yönlü varyans analizi
(ANOVA), Tukey post-hoc testleri ve etki büyüklüğü hesaplamaları kullanılarak gerçekleştirilmiştir.
Elde edilen bulgular, değerlendirilen tüm ölçütler açısından mimari üsluplar arasında istatistiksel
olarak anlamlı farklılıklar bulunduğunu; en belirgin farklılığın ise mekânsal okunabilirlik ölçütünde
ortaya çıktığını göstermektedir. Sonuçlar, yapay zekâ destekli görsel üretimin iç mimarlık eğitiminde
mekânsal organizasyon, görsel tutarlılık ve temsil netliğiyle ilişkili öğrenme süreçlerini anlamlı
biçimde destekleyebileceğine işaret etmektedir. Bununla birlikte, yapay zekâ tarafından üretilen
görsellerin etkililiğinin, üslup parametreleri ve değerlendirilen fiziksel performans ölçütlerine bağlı
olarak değişkenlik gösterdiği belirlenmiştir.
Genel olarak çalışma, yapay zekâ destekli görsel üretimin tek tip bir öğretim çıktısı sunmaktan ziyade,
destekleyici ve uyarlanabilir bir öğrenme ortamı sunduğunu ortaya koymaktadır. Bu bağlamda
araştırma, yapay zekâ destekli görsel araçların pedagojik etkilerini görünür kılarak, tasarım temelli
öğrenme ve stüdyo pedagojisi kapsamında yapay zekânın entegrasyonuna yönelik güncel tartışmalara
katkı sunmaktadır.