Elit Futbolcularda Dayanıklılık Parametrelerinin Mevkilere Göre Karşılaştırılması

7th INTERNATIONAL CONFERENCE ON HEALTH AND SPORT SCIENCES, Bursa, Türkiye, 3 - 05 Temmuz 2026, ss.128-130, (Özet Bildiri)

Amaç:

Bu araştırmanın amacı, elit erkek futbolcularda dayanıklılık parametrelerinin oynanan

mevkilere göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir.

Yöntem:

Araştırma nicel araştırma yaklaşımı doğrultusunda kesitsel ve tanımlayıcı-karşılaştırmalı

desende yürütülmüştür. Çalışmaya profesyonel düzeyde futbol oynayan toplam 19 elit erkek

futbolcu gönüllü olarak katılmıştır. Katılımcılar mevkilerine göre defans (n=6), orta saha (n=7)

ve hücum (n=6) olarak gruplandırılmıştır. Futbolcuların yaş, boy uzunluğu, vücut ağırlığı ve

beden kitle indeksi değerleri belirlenmiştir. Dayanıklılık parametrelerinin değerlendirilmesinde

modifiye edilmiş 20 m mekik koşu testi uygulanmıştır. Test kapsamında belirli kan laktat

konsantrasyonlarına karşılık gelen koşu hızları (VLa2.0, VLa2.5, VLa3.0, VLa3.5, VLa4.0 ve

VLa4.5) ile kalp atım hızı değerleri (HR_La2.0–HR_La4.5 ve HR_max) incelenmiştir.

Verilerin analizinde Jamovi istatistik programı kullanılmıştır. Normal dağılım Shapiro-Wilk

testi, varyans homojenliği ise Levene testi ile değerlendirilmiştir. Mevkiler arasındaki

farklılıkların belirlenmesinde tek yönlü varyans analizi (One-Way ANOVA) uygulanmış ve

anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Bu araştırma, İstanbul Gelişim Üniversitesi

128BURSA 7th INTERNATIONAL CONFERENCE ON SPORTS and HEALTH SCIENCES

July 3 – 5, 2026 – BURSA

ISBN NR.: 978-625-8795-26-4

Etik Kurul Başkanlığı tarafından 18.04.2025 tarihli, 2025-06 toplantı numaralı ve 2025-06-87

karar numaralı etik kurul kararı ile onaylanmıştır.

Bulgular:

Araştırma bulgularına göre VLa2.0, VLa2.5, VLa3.0, VLa3.5, VLa4.0 ve VLa4.5 değerlerinde

mevkiler arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılık saptanmamıştır (p>0.05). Bununla

birlikte orta saha oyuncularının tüm laktat düzeylerinde diğer mevkilere kıyasla daha yüksek

ortalama koşu hızlarına sahip olduğu belirlenmiştir. Kalp atım hızı parametreleri incelendiğinde

HR_La2.0, HR_La2.5, HR_La3.0, HR_La3.5, HR_La4.0, HR_La4.5 ve HR_max değerlerinde

de mevkiler arasında anlamlı farklılık bulunmamıştır (p>0.05).

Sonuç:

Araştırma sonucunda elit erkek futbolcularda dayanıklılık parametrelerinin mevkiler arasında

istatistiksel olarak anlamlı düzeyde farklılaşmadığı belirlenmiştir. Ancak orta saha

oyuncularının laktat eşik hızlarında görece daha yüksek ortalamalara sahip olması, bu mevkinin

oyun içi fiziksel gereksinimleriyle ilişkili olabilir. Bu doğrultuda futbolcularda dayanıklılık

antrenmanlarının yalnızca genel takım düzeyinde değil, mevkisel gereksinimler dikkate

alınarak bireyselleştirilmiş biçimde planlanmasının performans gelişimi açısından önemli

olduğu düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler: Futbol, dayanıklılık, laktat eşiği, kalp atım hızı, mevkisel performans.