Comparative evaluation of human- and AI-centered design approaches; A futuristic interior space concept


Creative Commons License

Yıldırım S. G., Erol I.

NEW ERA International Journal of Interdisciplinary Social Researches, cilt.10, sa.30, ss.29-50, 2025 (Hakemli Dergi)

Özet

Bu çalışma, insan eliyle yürütülen dijital modelleme süreçleri ile yapay zekâ destekli tasarım yaklaşımlarının, fütüristik bir iç mekân kurgusu üzerindeki etkilerini karşılaştırmalı olarak incelemektedir. İstanbul Avcılar’ da bulunan İstanbul Gelişim Üniversitesi’ ne ait mühendislik ve mimarlık fakültesi giriş ve lobi alanında yürütülen vaka çalışması, tasarım sürecinin iki aşamada ele alınmasına dayanmaktadır. İlk önce, tasarımcı tarafından konvansiyonel yazılımlar kullanılarak biçimsel ve işlevsel bir kurgu geliştirilmiş; ikinci aşamada ise yapay zekâ tabanlı görselleştirmelerle alternatif öneriler üretilmiştir. Son aşamada da, yapay zeka tabanlı görselleştirmelerden elde edilen çıktılar, konvansiyonel görselleştirmelere entegre edilmiştir. Çalışmada, yapay zekânın kavramsal zenginlik, estetik çeşitlilik ve hız avantajı sağladığı; buna karşın ergonomi, ölçek doğruluğu ve teknik detaylandırmada insan deneyimine dayalı kontrolün vazgeçilmez olduğu görülmüştür. Analiz, biçim ve estetik, süreç ve kontrol, işlevsellik, kullanıcı deneyimi ve mekânsal anlam başlıkları altında gerçekleştirilmiştir. Bulgular, yapay zekânın özellikle konsept geliştirme aşamalarında yaratıcı bir katalizör işlevi gördüğünü; ancak uygulanabilir bir tasarım çıktısı elde edilmesi için insan uzmanlığının belirleyici olduğunu ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, çalışma hibrit bir yaklaşımın, geleceğin iç mekân tasarımında sürdürülebilir ve özgün çözümler geliştirme potansiyeline sahip olduğunu göstermektedir.

This study comparatively examines the impact of human-led digital modelling processes and AI-assisted design approaches on the development of a futuristic interior space. The case study, conducted in the entrance and lobby area of the Faculty of Engineering and Architecture of İstanbul Gelişim University in Avcılar, Istanbul, is structured in two main phases. In the first phase, the designer developed a formal and functional concept using conventional software tools; in the second phase, alternative proposals were generated through AI-based visualizations. In the final stage, the outputs obtained from the AI visualizations were integrated into the conventional visual representations. The study reveals that while artificial intelligence provides significant advantages in terms of conceptual richness, aesthetic diversity, and speed, human expertise remains indispensable for ensuring ergonomics, scale accuracy, and detailed technical resolution. The analysis was carried out under the themes of form and aesthetics, process and control, functionality, user experience, and spatial meaning. The findings demonstrate that AI acts as a creative catalyst particularly during the concept development stages; however, the decisive factor in achieving an implementable design output is the contribution of human expertise. In conclusion, the study shows that a hybrid approach holds considerable potential for developing sustainable and original solutions in the interior design of the future.