JET-LAG SENDROMUNUN İŞ VE İŞLETME PERFORMANSI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ
Yönetim Bilimleri Dergisi, cilt.24, sa.62, ss.1571-1603, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 24 Sayı: 62
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.35408/comuybd.1656833
- Dergi Adı: Yönetim Bilimleri Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.1571-1603
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- İstanbul Gelişim Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Jet-lag sendromu, farklı zaman dilimleri arasında gerçekleştirilen uçuşlar sonrasında ortaya çıkan ve bireylerin biyolojik saatleri ile bulundukları zaman dilimi arasındaki uyumsuzluktan kaynaklanan fizyolojik ve psikolojik bir durumdur. Özellikle uzun menzilli uçuşlar gerçekleştiren uçucu ekipler açısından bu durumun iş performansı ve işletme performansı üzerindeki etkilerinin incelenmesi önem taşımaktadır. Bu araştırmanın amacı, havacılık sektöründe görev yapan uçucu personelin yaşadığı jet-lag sendromunun iş performansı ve işletme performansı üzerindeki etkisini belirlemektir. Araştırma nicel araştırma yaklaşımı çerçevesinde gerçekleştirilmiş olup veriler İstanbul Havalimanı ve Sabiha Gökçen Havalimanı’nda görev yapan 387 uçucu personelden anket tekniği kullanılarak elde edilmiştir. Verilerin analizinde; güvenilirlik analizleri, korelasyon, regresyon, bağımsız örneklem t testi ve tek yönlü varyans analizleri kullanılmıştır. Araştırma bulguları, jet-lag sendromunun iş performansı ve işletme performansı üzerinde anlamlı ve negatif yönlü etkiler oluşturduğunu göstermektedir. Ayrıca katılımcıların bazı demografik özelliklerine göre jet-lag düzeyleri, iş performansı ve işletme performansı algılarında anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Sonuçlar, jet-lag düzeyinin çalışanların öz bildirimlerine dayalı iş performansı ve işletme performansı ile ilişkili olduğunu göstermektedir. Bulgular, jet-lag sendromunun örgütsel sonuçlarının anlaşılmasına katkı sağlamakta ve havayolu işletmelerinin uçuş planlama, dinlenme ve yorgunluk yönetimi uygulamalarını çalışanların sirkadiyen uyumunu destekleyecek biçimde yapılandırmalarının önemini ortaya koymaktadır.
Jet-lag syndrome is a physiological and psychological condition that occurs following travel across different time zones and results from the misalignment between individuals’ biological clocks and the local time of the destination. Examining the effects of this condition on job performance and business performance is particularly important for flight crew members engaged in long-haul operations. The aim of this study is to determine the effect of jet-lag syndrome experienced by flight personnel working in the aviation sector on job performance and business performance. The study was conducted within the framework of a quantitative research approach, and the data were collected through a questionnaire administered to 387 flight crew members employed at Istanbul Airport and Sabiha Gökçen Airport. Reliability analyses, correlation analysis, regression analysis, independent samples t-test, and one-way analysis of variance were used in the data analysis process. The findings indicate that jet-lag syndrome has significant and negative effects on both job performance and business performance. In addition, significant differences were identified in participants’ jet-lag levels, job performance perceptions, and business performance perceptions according to certain demographic characteristics. The results indicate that jet-lag levels are associated with employees’ self-reported job performance and business performance. The findings contribute to a better understanding of the organizational consequences of jet-lag syndrome and highlight the importance of structuring flight scheduling, rest, and fatigue management practices in a way that supports employees’ circadian adaptation.