Bireyin bağlanma stili ile eş seçimi arasındaki ilişkinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Gelişim Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, PSİKOLOJİ , Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MELİKE AKPINAR

Danışman: Deniz Yıldız

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bağlanma, bakıma muhtaç olarak dünyaya gelen bireyin yaşamında ihtiyaçlarını karşılayan ve birey için önem arz eden kişilere karşı oluşturduğu derin ve kalıcı duygusal bağ olarak tanımlanmaktadır. Yaşamın ilk evrelerinde oluşarak gelişen bağlanma stili fazla değişime uğramadan yetişkinlik dönemlerine aktarılmaktadır. Bağlanma stilinin eş seçimini de etkileyeceği düşünülmektedir. Bu çalışmada, bireyin bağlanma stili ile eş seçimi arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma verileri Covid-19 salgını nedeniyle katılımcılardan çevrimiçi şekilde toplanmıştır. Katılımcılar çalışmaya gönüllülük esasına göre katılım sağlamışlardır. Çalışma kapsamında yararlanılan veri toplama araçları şunlardır; Sosyodemografik Bilgi Formu, Eş Seçme Stratejileri Envanteri (ESSE) ve İlişki Ölçekleri Anketidir (İÖA). Gönüllü olan katılımcılara, sosyodemografik özelliklerin öğrenilmesi amacıyla "Sosyodemografik Bilgi Formu" doldurtulmuştur. Araştırma sürecinde elde edilen veriler IBM SPSS (Statistical Package for Social Sciences) 21.0 paket programı kullanılarak analiz edilmiştir. Ölçekler ve alt boyutları arasındaki ilişkinin incelenmesi için Pearson korelasyon katsayısı kullanılmıştır. Alt boyutlar ile demografik veriler arasındaki ilişkiler incelenirken normal dağılım varsayımı altında bağımsız örneklem t testi ve tek yönlü ANOVA testi kullanılmıştır. Araştırma dahilinde sosyodemografik bilgi formu ve anket sorularını yanıtlayan 202'si (%51.0) kadın, 194'ü (%49.0) erkek olmak üzere toplam 396 katılımcı ile çalışılmıştır. Araştırmaya en çok 19-27 yaş arası bireyler katılım sağlamıştır. Yapılan analiz sonuçlarına göre, bağlanma stilleri ve eş seçme stratejileri cinsiyetler arasında anlamlı farklılık göstermiştir. İlişki Ölçekleri Anketi'nin bağlanma stili alt boyutları ile ESSE alt boyutları arasında anlamlı ilişkiler saptanmıştır; 'Güvenli bağlanma' ile ESSE 'dini-siyasi benzerlik' ve 'sosyoekonomik düzey' alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı, pozitif yönde, orta düzeyde ilişki olduğu gözlemlenirken, 'saplantılı bağlanma', 'korkulu bağlanma' ve 'kayıtsız bağlanma' ile ESSE 'aile kurumu ve güven', 'fiziksel özellik' ve 'aşk' alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı, pozitif yönde, orta veya iyi düzeyde ilişki olduğu saptanmıştır. Çalışmamızın bulgularından hareketle, bireyin bağlanma stillerinin, bireyin eş seçme stratejileri ile ilişkili olabildiği söylenebilir. Bu doğrultuda, bireyin hayatında halihazırda oldukça önemli yer tutan anne-baba ilişkileri ve onlarla kurulan sağlıklı bağlanma örüntülerinin, bireyin hayatındaki ve seçimlerindeki önemi tekrar görülmüştür. Yapılacak olan benzer çalışmalarda daha geniş örneklemlere ulaşılmasının yararlı olacağı düşünülmektedir.