Yer hareketinin ve kat sayısının çok katlı betonarme yapıların deprem davranışına etkisinin araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Gelişim Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, İNŞAAT MÜHENDİSLİĞİ , Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: AHMAD ALBASHA
Danışman: Ahmad Reshad Noorı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışmasında, çok katlı betonarme yapıların sismik performansı üzerine yer hareketi düzeyinin ve kat adedinin etkisi araştırılmıştır. Analitik çalışmalar, SAP2000 sonlu elemanlar yazılımı kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Türkiye'de farklı sismik tehlike seviyelerine sahip iki şehir, İstanbul ve Konya çalışma alanı olarak seçilmiş; her şehir için 7, 8, 9 ve 10 katlı dört farklı yapı modellenmiştir. Modellerin tasarımında TDY 2018 (Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği 2018) esas alınmış ve analizler, DD-2 ve DD-3 düzeyindeki deprem yer hareketleri dikkate alınarak yürütülmüştür. Yapıların deprem davranışları, yönetmelikte tanımlanan düzensizlik kriterleri kapsamında değerlendirilmiş; burulma düzensizliği, yumuşak kat düzensizliği, göreli kat ötelemesi düzensizliği ve ikinci mertebe etkisine (P-Δ) bağlı düzensizlikler analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, burulma etkisinin, yapı periyodu azaldıkça frekansın artmasıyla daha belirgin hâle geldiği tespit edilmiştir. X doğrultusundaki taşıyıcı elemanların rijitliğinin yüksek olması, bu yöndeki yatay deplasmanların diğer doğrultulara göre daha düşük olmasını sağlamış ve yapı davranışını olumlu yönde etkilemiştir. Tüm modellerde, özellikle ikinci kat seviyesinde yumuşak kat oluşumuna eğilim gözlenmiş; buna karşılık, göreli kat ötelemesi düzensizliği çoğu katta yönetmelik sınırları içerisinde kalmıştır. Elde edilen bulgular, kat adedi ve yer hareketi düzeyinin yapısal düzensizlikler ve genel sismik performans üzerindeki etkilerini ortaya koymakta; bu parametrelerin tasarım sürecinde dikkate alınmasının, deprem güvenli yapılar elde edilmesi açısından kritik öneme sahip olduğunu göstermektedir.