VOLEYBOL ALTYAPI TAKIMLARINDAKİ SPORCULARDA ROL BELİRSİZLİĞİNİN TAKIM BÜTÜNLÜĞÜNE ETKİSİ
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Gelişim Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, ANTRENÖRLÜK EĞİTİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ATAKAN GÜNEYLİGİL
Danışman: Okan Kılıçkaya
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırma, voleybol altyapı takımlarında sporcuların yaşadığı rol belirsizliğinin takım bütünlüğü üzerindeki etkisini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışma, Türkiye genelinde farklı illerde faaliyet gösteren altyapı voleybol takımlarında oynayan 13-18 yaş arası 310 sporcudan oluşan bir örneklem grubu üzerinde yürütülmüştür. Örneklem grubu, kolayda örnekleme yöntemiyle seçilmiş ve gençler (U16-U18) ile yıldızlar (U14-U16) yaş kategorilerindeki sporcuları kapsamıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak, Beauchamp ve Bray (2001) tarafından geliştirilen ve Türkçeye uyarlanan "Rol Belirsizliği Ölçeği" ile Carron, Widmeyer ve Brawley (1985) tarafından geliştirilen ve Türkçeye uyarlanan "Takım Bütünlüğü Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizinde bağımsız gruplar t-testi, One Way ANOVA ve Pearson korelasyon analizleri uygulanmıştır. Bulgular, rol belirsizliği ve takım bütünlüğü arasında negatif bir ilişki olduğunu ortaya koymuştur. Kadın sporcuların takım bütünlüğü puanlarının erkek sporculara kıyasla daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Yaş grupları açısından, yıldız kategorisindeki sporcuların takım bütünlüğü algılarının genç kategorisindeki sporculardan daha güçlü olduğu belirlenmiştir. Aynı takımda oynama süresi ve maç deneyimi gibi değişkenler, rol belirsizliği ve takım bütünlüğü üzerinde anlamlı farklılıklar yaratmıştır. Özellikle, 50 maçtan az deneyime sahip sporcuların rol netliği algısının daha yüksek olduğu görülmüştür. Sonuç olarak, rol belirsizliğinin takım bütünlüğü üzerinde olumsuz bir etkisi olduğu, ancak bu ilişkinin cinsiyet, yaş, pozisyon ve tecrübe gibi değişkenlere bağlı olarak farklılaştığı bulunmuştur. Bu bulgular, altyapı voleybol takımlarında görev yapan antrenörler ve spor yöneticileri için sporcuların bireysel rollerini netleştirme ve takım dinamiklerini güçlendirme konularında yol gösterici niteliktedir. Araştırma, altyapı sporcularının hem bireysel gelişimini desteklemeye hem de takım performansını artırmaya yönelik önemli bilgiler sunmaktadır.