Modernleşme sürecinde doğum, sünnet, evlilik ve ölüm adetlerinde değişmeler Bingöl ili Solhan ilçesi örneği

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Gelişim Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, SOSYOLOJİ , Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2021

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ADİL ÖGER

Danışman: Kamil Kaya

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Her toplumun kendine has kültürel adetleri vardır. Bu adetler birey ile toplum arasında aidiyet bağını oluşturmakta toplumun düzen ve dengesini sağlamaktadır. Bununla beraber toplumların, yaşam koşullarının değişmesi veya farklı kültürlerle temasları sonucunda, kültürel adetlerinde değişim kaçınılmaz olmuştur. Toplumdaki değişimleri anlayabilmek için hemen hemen her toplumda insan hayatı için önemli geçiş dönemlerine bakmakta fayda vardır. Bingöl İli Solhan İlçesi ve çevresinin, modernleşme sürecindeki toplumsal değişim, doğum, sünnet, evlilik ve ölüm adetleri üzerinden araştırılmıştır. Bu çalışma, son iki yüz yılda tüm dünyada olduğu gibi Bingöl İlinin Solhan İlçesinde kültürel adetlerde meydana gelen değişimi ortaya çıkarmak için yapılmıştır. Sanayileşme ile birlikte Batı tipi modernleşmenin Türkiye'ye etkisine işaret edilerek, başta devletin sosyal politikaları olmak üzere eğitim, ulaşım, haberleşme ve iletişimdeki gelişmesinin değişime etkisi üzerinde durulmuştur. İkinci dünya savaşı sonrasından itibaren günümüze kadar meydana gelen gelişmelerin kültürel adetlerde oluşturduğu değişimler, üç kuşak üzerinden ortaya çıkarılmıştır. Katılımcılara sorulan sorular neticesinde, yaş, cinsiyet, eğitim ve meslek ve ikamet ettikleri yer değişkenleri göz önünde bulundurularak meydana gelen toplumsal değişim ortaya çıkarılmak istenmiştir. Alan verilerine dayalı çalışmamızda, Türkiye'nin modernleşme sürecinde toplumun doğum, sünnet, düğün ve ölüm adetlerinde önemli değişimlerin olduğu tespit edilmiştir. Söz konusu bu değişimler üzerinde, başta eğitim-öğretim seviyesi, iletişim, haberleşme ve ulaşım araçları gibi pek çok değişkenin etkili olduğu söylenebilir. Özellikle, zaman ve mekân kullanımı ve ekonomik ilişkiler gibi konularda, üç yaş kuşağı arasında değişimin bariz bir farklılaşma yarattığı açıkça görülmektedir.