Serebral Palsi'li Bireylerin Fonksiyonellik, Engellilik Durumu ve Kas Kuvveti ile Spastisiteleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Gelişim Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON , Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: SÜMEYYE GÖKCEGÖZ

Danışman: Zuhal Kunduracılar

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, serebral palsili bireylerin fonksiyonellik ve engellilik durumunu değerlendirmeyi ve kas kuvveti ile kas tonusu arasındaki ilişkileri incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışma, serebral palsili bireylerin kas kuvveti ve kas tonusu arasındaki ilişkiyi anlamayı hedeflemiş, ayrıca motor beceriler (kaba ve ince motor) ve iletişim becerileri arasındaki etkileşimler üzerinde durulmuştur. Araştırmada, kas tonusu Modifiye Ashworth Skalası (MAS), kas gücü ise Manuel Kas Testi (MKT) ile değerlendirilmiştir. Fonksiyonel beceriler ise GMFCS (kaba motor fonksiyon), MACS (ince motor fonksiyon) ve CFCS (iletişim fonksiyonları) ve PODCI (Pediatrik Veri Toplama Aracı) ölçekleri ile analiz edilmiştir. Araştırma bulguları, serebral palsili bireylerde, yaşla birlikte vücut kitle indeksinin arttığını göstermektedir. Bu artışın, hareketsizlikle ve kilo alımıyla ilişkilendirildiği, dolayısıyla bu bireylerin sağlıklarını etkileyebileceği vurgulanmıştır. Ayrıca, GMFCS ve CFCS skorları arasında pozitif bir ilişki bulunmuş, bu da motor fonksiyonların iletişim becerileriyle ilişkili olduğunu göstermektedir. Benzer şekilde, MACS ve CFCS skorları arasında pozitif bir ilişki bulunmuş ve el becerileri ile iletişim becerileri arasında bir ilişki olduğu ortaya konmuştur. GMFCS ve MACS arasında da pozitif yönlü bir ilişki gözlemlenmiş, kaba motor becerilerle ince motor becerilerinin birbirini etkilediği sonucuna varılmıştır. Araştırmada, katılımcıların iletişim becerileri ile PODCI "Üst Ekstremite Fonksiyonellik", "Transfer ve Temel Hareketlilik", "Spor ve Fiziksel Aktivite" ve "Genel İşlevsellik" düzeyleri arasında güçlü bir ilişki bulunmuştur. Özellikle iletişim becerileri daha iyi olan katılımcıların, hareketlilik, spor aktiviteleri ve genel işlevsellik düzeylerinin de daha iyi olduğu gözlemlenmiştir. Bu araştırma, PODCI ile CFCS ve MACS arasındaki ilişkileri inceleyerek literatüre özgün bir katkı sağlamaktadır. Çalışmada, kaba motor ve ince motor fonksiyonellik düzeylerinin PODCI katılım ölçeğinin Üst Ekstremite Fonksiyonellik düzeyiyle ve Genel İşlevsellik puanlarıyla ilişkili olduğu sonucu ortaya çıkmıştır. Bu bulgular, kaba motor becerilerdeki gelişimin el becerileriyle ilişkili olduğunu ve iletişim fonksiyonelliği ile fiziksel becerilerin birbirini etkileyen alanlar olduğunu göstermektedir. Bireylerin PODCI genel işlevsellik puanları ile kaba motor fonksiyon seviyeleri, el beceri fonksiyon seviyeleri ve iletişim fonksiyon seviyeleri arasında negatif yönde olan güçlü bir ilişki bulunmuştur. Bir diğer önemli bulgu, spastisite ile kas gücü arasındaki negatif yönlü ilişkidir. Ancak, bu bulgu literatürle paralellik göstermemektedir. Literatürde, spastisite ve kas gücü arasındaki ilişkinin daha karmaşık dinamikler içerdiği ve bu ilişkinin derinlemesine incelenmesi gerektiği ifade edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Serebral palsi, spastisite, kas tonusu, kas gücü, motor fonksiyon, iletişim fonksiyonu, fonksiyonellik