Cephe iskelelerinde yüksekte çalışmaların iş sağlığı ve güvenliği açısından incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Gelişim Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, İş Sağlığı ve Güvenliği, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: VEYSEL BURAK BUTUR
Danışman: Güfte Caner Akın
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yapı işlerinde arazi maliyetlerinin artışına bağlı olarak dikey yapılaşma hızlı bir şekilde artış göstermiştir. Dikey yapılaşmaya paralel olarak yüksekte çalışma gereksinimi oluşmuştur. Yapı işleri sektöründe meydana gelen iş kazaları incelendiğinde, yüksekte çalışma sonucunda meydana gelen, yüksekten insan düşmesi şeklinde oluşan iş kazalarının, yüksek bir orana sahip olduğu görülmektedir. İnceleme, yüksekten insan düşmesi başlığı altında detaylandırıldığında ise döşeme-platform kenarlarından düşme ve iskeleden düşme tipi kazalar en başta yer almaktadır. Dolayısıyla, iş sağlığı ve güvenliği açısından uygun bir ortam oluşturabilmesi için, yüksekte çalışma için gereklik şartlar sağlanmalı ve tüm ekipmanlar gibi, cephe iskelelerinin de mevzuatta belirtilen standartlara uygun olması gereklidir. Uygunluk konusundaki belgelendirme işlemi TSE tarafından gerçekleştirilmektedir. Bu bilgiler ışığında hazırlanan çalışmada, standartlara uygun olan cephe iskeleleri ve üzerlerinde gerçekleştirilen yüksekte çalışmalar iş sağlığı ve güvenliği açısından incelenerek değerlendirmelerde bulunulmuştur. Çalışma kapsamında sırasıyla; iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili temel bilgiler verilip, yapı işleri özelinde iş kazaları incelenerek, yüksekte çalışma kavramı detaylarıyla sunulmuştur. Yüksekte çalışma kavramı içeriğinde; yükseklik ve düşme tanımları yapılmış, yükseğe çıkarken bizi taşıyan ekipmanlardan bahsedilmiş ve çalışmamızın ana konusu olan iskeleler ile ilgili detaylı bilgilere de bu başlık altında yer verilmiş, diğer başlıkta ise yüksekte çalışmalar kullanılan koruyucu donanımlardan bahsedilmiştir. Yapı işleri kapsamında kullanılan cephe iskeleleri ve bunların üzerlerinde gerçekleştirilen yüksekte çalışma faaliyetlerinin, iş sağlığı ve güvenliği açısından incelenmesi amacıyla, farklı lokasyonlarda yer alan farklı projelere ait, dört çalışma alanında incelemeler yapılmış ve bu faaliyetlere bağlı olarak meydana gelebilecek tehlikeler tanımlanıp, riskler belirlenmiştir. Bulgular, çalışanlara ilişkin kontroller, iş sağlığı ve güvenliği organizasyonuna ilişkin kontroller ve ekipman ile ilgili kontroller olarak üç ana başlıkta belirtilmiştir. İskele bileşenleri açısından inceleme yapıldığında, diğer hususlar uygun olmasına rağmen sadece bazı kısımlarda iskele platformlarında eksiklik olması durumu görülmektedir. İş Sağlığı ve Güvenliği organizasyonu açısından inceleme yapıldığında, topraklama, iskelenin çevresinde çalışanların güvenliği, iskele tarafından taşınabilecek azami yük bilgisi, konularında eksiklik görülmektedir. Çalışanlara ilişkin kontroller yapıldığında, yer yer güvenlik ilkelerine uygun çalışma yapılmaması görülmüştür. Ayrıca nadiren görülse de iskele kontrollerinin ehil bir kişi tarafından yapılması ve yapılan çalışmalara dair kontrol raporu hazırlanması konularında eksiklik olabilmektedir. Ehil bir kişi belirlenmesine rağmen, kontrollerin gerekli periyot ve durumlarda yapılmadığı görülebilmektedir. Sahalardaki incelemeler ve literatür araştırmaları sonucunda değerlendirmeler yapılmıştır. Alınabilecek koruyucu önlemler hususunda önerilerde bulunulmuştur.