4-8 yaş arası çocukların günlük ekran kullanım süreleri ile ebeveyn tutumları ve ebeveyn dijital medya kullanım alışkanlıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İstanbul Gelişim Üniversitesi, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, PSİKOLOJİ , Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MÜLEYKE TOPCU

Danışman: Nurhan Naz

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Araştırmamızın amacı, 4-8 yaş arası çocukların günlük ekran kullanım süreleri ile ebeveyn tutumları ve ebeveyn dijital medya kullanım alışkanlıkları arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Çalışmamız, nicel araştırma yöntemi çerçevesinde, ilişkisel tarama modelinden yararlanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışmamızda örneklem seçimi basit-rastgele örneklem seçimi modeli kullanılarak yapılmıştır. Çalışmamızın evreni İstanbul'da oturan ve 4-8 yaş arası çocuğu olan ebeveynlerden oluşmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise İstanbul'da oturan ve 4-8 yaş arası çocukları bulunan 380 gönüllü ebeveyn oluşturmaktadır. Çalışmada veri toplamak için "Demografik Bilgi Formu", "Anne-Baba Tutum Ölçekleri" ile "Genel Sosyal Medya Kullanım Düzeyi Ölçeği" kullanılmıştır. Çalışmamızda ulaşılan bulgular SPSS 25.0 programı kullanılarak elde edilmiştir. Dijital teknolojinin günlük yaşantımızda önemli bir yer işgal ettiği inkâr edilemez bir gerçektir ve bu bağlamda dijital teknolojiden olumlu ve olumsuz etkilenmelerin olması kaçınılmazdır. Ekran süresi: çocuğun dijital cihazlarla oyun oynama, çizgi film ve video izleme, ödev yapma gibi aktivitelerde bulunarak vakit geçirmesi olarak tanımlanabilir. Bulgular değerlendirildiğinde, ebeveynlerin dijital medya kullanım düzeylerinin çocukların ekran karşısında geçirdikleri süreler üzerindeki etkisinin anlamlı olduğu belirlenmiştir. Ebeveynlerin ekran sürelerindeki artışın çocukların ekran sürelerini arttırdığı sonucuna varılmıştır. Yapılan araştırma bulgularına göre katılımcıların istendik ve istenmeyen anne- baba tutumlarının çocukların ekran karşısında geçirdikleri süreler üzerindeki etkilerinin anlamlı olduğu görülmüştür. Ebeveynin yaşı, eğitim durumu, gelir durumu gibi demografik faktörlerin dijital medya kullanımında etkili olduğu sonucuna varılmıştır.